لایحه ارمنی و عکس العمل
ترکها در عراق
آنتونی اچ کوردسمان و
آرلیگ بورک
بهمان اندازه که زیانهای
جنگ جهانی اول و تأثیری که ارامنه در این زمینه پذیرفته اند
آدمی را نتحت تأثیر قرار میدهد ، لاینحل ماندن این مسئله آنهم
بیش از نیم قرن نیز موضوعی تراژدیک است . توافق و کنارآمدن
ترکها و ارمنه میتواند اهداف بسیار مهمی را دنبال کند ...و یا
توافق مابین ترکیه ، ارمنستان و آذربایجان ...از طرف دیگر
باید اذعان داشت که تأکید بر تفاوتهای مذهبی و یا قومی شاید
آخرین چیزی باشد که این منطقه به آن احساس نیاز میکند .
سوق دادن ترکیه به موضع و
سنگری کاملا خصمانه بر علیه ارمنستان فایده ای در بر نداشته و
علاوه بر منافع حیاتی آمریکا در منطقه ،عراقیان و اکراد نیز از
آن تأثیر منفی خواهند گرفت . طرح لایحه ارمنی در مجلس
نمایندگان آمریکا که منشاء نفرت دیگری بر علیه آمریکا در منطقه
شکل داده ، اینبار از کنگره این کشور آب میخورد .
دولت ترک و کمک به موجودیت نظامی آمریکا
در عراق
ارامنه باید بدانند که بعد
از سقوط صدام حسین دولت ، ارتش ترکیه کمکهای بسیاری به آمریکا
در این منطقه انجام داده است .تلاش آمریکا در آغاز جنگ عراق
برای استفاده از ترکیه جهت نفوذ از شمال به عراق بی نتیجه
مانده بود ولی از آن تاریخ بدینطرف ترکیه در تمامی عملیاتهای
نظامی امریکا در عراق بصورت کشور کلیدی نقش مهمی ایفاء کرده
است . ای بی سی نیوز در مورد حمایت ترکیه و اجازه به آمریکا
برای استفاده از پایگاه هوائیش در انتقال هواپیماهای باربری
چند ماده را چنین ردیف کرده است :
-
یکی از موارد مهم کمک
ترکیه به آمریکا انتقال مواد نفتی و سوخت از طریق گذرگاه
مرزی هابور به عراق است . پایگاه هوائی اینجیرلیک برای
تأمین حمایت لجستیکی از نیروهای آمریکا در عراق و
افغانستان مورد استفاده قرار گرفته و 74 درصد از بار هوائی
انتقال یافته به عراق از اینجیرلیک منتقل شده است .
-
تانکرهای هوائی ک سی
135 مستقر در اینجیرلیک که برای هواپیماهای جنگی سوخت
تأمین مینمایند ، تاکنون 3400 پرواز انجام داده و برای
هواپیماهای شرکت کننده در عملیاتهای نظامی عراق و
افغانستان تاکنون 35 میلیون گالن سوخت تأمین کرده اند .
-
بالغ بر بیست و پنج
درصد از سوخت مورد استفاده نیروهای ائتلافی مستقر در عراق
از گذرگاه مرزی هابور که گذرگاه اصلی مابین ترکیه و عراق
محسوب میگردد ، وارد اینکشور شده است .
-
همچنین باوجود قرض عقب
افتاده یک میلیارد دلاری عراق به ترکیه ، بیست و نه درصد
از سوخت مورد نیاز مردم عراق نیز از گذرگاه مرزی هابور
وارد عراق میشود .
-
نوزده درصد از نیاز
مواد غذائی و آب مردم عراق باز از گذرگاه مرزی هابور تأمین
میشود .
-
ترکیه سالانه 270
مگاوات برق به عراق صادر مینماید و در نظر دارد تا در
آینده ای نه چندان دور آنرا به سطح 100 مگاوات که تقریبا
یک چهارم کل برق مورد نیاز ترکیه میباشد ، برساند .
-
از سال 2004 بدینطرف
بیش از دویست هزار نفر ترک برای کار به عراق رفته اند که
تاکنون 150 تن از آنها در حملات مختلف جان سپرده اند . در
حال حاضر نیز صد شرکت بزرگ ترک در عراق فعالیت مینمایند .
-
ترکیه در ماههای ژانویه
و فوریه سال 2007 به فرود و جایگیری سی و دو فروند
هواپیمای اف شانزده
USAF
که ویژه تعلیم و تربیت پرسنل پرواز میباشند، اجازه استقرار
در اینجیرلیک را داده است .
-
ترکیه در سال 2006
شانزده کشتی متعلق به ناوگان آمریکا را در بنادر خود قبول
نمود که شش کشتی از همین ناوگاه از تنگه های ترکیه عبور
کرده و به دریای سیاه راه یافتند .
عکس العمل ترکیه در قبال ایالات متحده
آمریکا
در مورد موضع ترکها قبل و
بعد از طرح لایحه ارمنی در کمیته خارجی مجلس نمایندگان آمریکا
میتوان چنین گفت ؛ آمریکا از نگرانی ترکیه در مورد سازمان
تروریستی پی کاکا مطلع بوده و نیک میداند که از سال 2001
بدینطرف در افکار عمومی ترکیه بعنوان دشمن مسلمانان قبول گشته
و شکل دهنده تهدیدی است که از اشغال عراق بدینطرف جریان دارد .
مردم ترک بهیچوجه از کمک پنهانی دولت و ارتش ترک از آمریکا
حمایت نمینماید . نتایج تحقیقات بعمل آمده بوضوح نشان میدهند
که در جریان حملات تروریستی پ ک ک در طول سالهای متمادی بیش از
سی هزار انسان معصوم در ترکیه جان خود را از دست داده اند .
ترکها بر این باورند که اشغال عراق از سوی آمریکا دشمنی برای
کشورشان در شمال عراق بوجود آورده و از طرف دیگر نیز جلوی
انجام عملیات نظامی ترکیه بر علیه این منطقه بلوکه شده است .
نتایج یکی همه پرسی که توسط
شرکت Pew
بتاریخ ژوئن همین سال و پیرامون مشکلات جهانی انجام گرفته ،
نشان میدهد که ترکها بزرگترین مشکل و مسئله در جهان را تروریسم
میدانند . میزان ترکهائی که در سال 2002 ترور را بزرگترین
مسئله خود میدانستند بیست و دو درصد بود ، در حالیکه در سال
2007 این میزان به 72 درصد نزدیک شده است . در این همه پرسی
ترکها هیچ تفاوتی مابین تروریسم القاعده و پ ک ک قائل نشده و
آشکارا پ ک ک را عنصر تروریستی خطرناکتری توصیف نموده اند .
در این همه پرسی جالب توجه
در مورد سئوالی پیرامون بزرگترین عامل تهدید جهانی 64 درصد
ترکها آمریکا ،13 درصدشان عراق ، 9 درصد روسیه و 6 درصدشان
ایران را بیان نموده اند . هفتاد و هفت درصد از ترکها در این
مورد که آمریکا خطر بزرگی برای ترکیه محسوب میگردد متفق القول
بوده و سیزده درصدشان در اینمورد هیچ نگرانی ندارند . نتایج
این همه پرسی نشان میدهد که 13 درصد از مردم ترک آلمان ، 11
درصدشان پاکستان و 9 درصدشان عربستان سعودی را دوست ترکیه
میدانند
نتایج
همه پرسی مورد بحث همچنین نشان میدهد که میزان اعتماد به اسامه
بن لادن که بسال 2002 در حدود پانزده درصد بود بمیزان 5 درصد
افت کرده است . 42 درصد از شرکت کنندگان در این همه پرسی
معتقدند که کشمکش مابین شیعیان و سنی ها در جهان رفته رفته
بالا گرفته و 23 درصد آنها معتقدند که این مشکل تنها به عراق
محدود باقی خواهد ماند .
مسئله اکراد
در مورد اقدام ترکیه در
عراق هنوز چیزی معلوم و مشخص نبوده و از طرف دیگر معلوم نیست
که طرح و مباحثه پیرامون لایحه کذائی ارامنه در مجلس نمایندگان
آمریکا ، خودداری ترکیه در ورود به عراق را درهم خواهد شکست یا
نه ؟ با همه این احوال آمریکا باید در صورت اعزام سربازان ترک
بشمال عراق عکس العمل های خود را کاملا کنترل کند . در ارزیابی
این موضوع ابتدا باید در اینمورد که سربازان ترک بهنگام ورود
بخاک عراق چه اقداماتی انجام خواهند داد ، اندیشید و اینکه طرح
لایحه کذائی ارامنه در مجلس نمایندگان آمریکا هیچ نتیجه ای بجز
مخالفت افکار عمومی ترکیه با این کشور بهمراه نخواهد داشت .
در مورد ابعاد عملیات نظامی
ترکیه در شمال عراق نیز هنوز چیزی مشخص نیست .در حالیکه بعضی
از مقامات ترک و علی الخصوص بازنشسته های ارتش ازنفوذ عمیق
ارتش ترک در عراق سخن بمیان میآورند ، عده دیگری نیز از رفتن
تا میدانهای نفتی عراق در کرکوک و موصل سخن میگویند . اینگونه
ارزیابیها و مباحثات در گذشته هیچگاه موجب تهاجم ارتش ترک و
زیاده روی آن نشده اند . ولی فراموش نکنید که ترکیه در بیست
سال اخیر بدفعات بدنبال پ ک ک تا اعماق خاک عراق و منطقه
کردنشین در شمال اینکشور پیشروی نموده که در واقع اهدافی
همانند تضعیف و یا نابودسازی پ ک ک را مورد هدف قرار نداده
بوده است .
در خلال جنگ ایران و عراق ،
ترکیه بدفعات واحدهای نظامی کوچکی را به شمال عراق گسیل میداشت
که رژیم صدام حسین سعی مینمود تا از آنها صرفنظر نماید . بین
سالهای 1992 الی 2002 نیز واحدهای نظامی کوچکی از ترکیه وارد
شمال عراق میشدند . برای حل مسئله پ ک ک مطمئنا که این وضعیت
موضوعی مطلوب نبوده و در واقع حکومت عراق برای امنیت منطقه
شمال عراق باید برای حل مسئله سازمان تروریستی پ ک ک طرح عملی
می اندیشید . از سال 2003 به بعد آمریکا برای عدم نفوذ ترکیه
بشمال عراق سعی و تلاس بسیاری مینماید .واحدهای نظامی ترک
بسیاری در این راستا دستگیر و تحت نظر قرار گرفته که خود موجب
عکس العمل ترکیه در این زمینه گردیده است . در این راستا
موجودیت پ ک ک در شمال عراق رفته رفته قدرت بیشتری یافته و این
سازمان جنایتکار، عراق را بعنوان قرارگاه و پایگاه خود مورد
استفاده قرار میدهد . ترکها در مبارزه با سازمان تروریستی
مذکور برای همکاری مشترک با حکومت کرد شمال عراق نیز بشکلی
پنهانی وارد عمل شده و واحدهای ارتباطاتی سری تشکیل دادند . در
یکی از این عملیات پیمشرگان کرد عراق بهمراه نیروهای بارزانی
عملیاتی بر علیه سازمان تروریستی پ ک ک ترتیب دادند که ناموفق
مانده و خسارات فراوانی متحمل گشتند . از آنروز بدینطرف نیز
حکومت کرد شمال عراق تصمیم گرفت تا تروریست های پ ک ک را بحال
خود رها نماید . کردهای موجود در نیروهای امنیتی عراق و
گاردهای مرزی نیز با تروریستهای پ ک ک مخفیانه به توافق رسیده
اند .
خلاصه کلام اینکه وضعیت با
معیارهائی همانند میزان ورود نیروهای ترک به عراق ، مدت
ماندنشان و اقداماتشان در شمال عراق بسته خوهد بود . آمریکا
برای مخالفت با ورود ترکیه بشمال عراق هر گونه دلیلی دارد .
شاید حرکت ترکیه و تحولات بعد از آن به رهبران کرد عراقی این
پیام را میدهد که بهتر است بجای تقسیم عراق به سه جزء مختلف در
قلبی واحد باقی بمانند .
منطقه کردنشین عراق
آمریکائیان وقتی از منطقه
کردنشین عراق همانند کشوری مستقل سخن بمیان آورده و از موفقیت
آنها مدح و ستایش بعمل میآورند باید بسیار توجه داشته باشند که
سخن گفتن از فدرالیسم و تجزیه باب طبع کشورهای همسایه عراق
همانند ترکیه نخواهد بود . اکراد بعد از تشکیل منطقه امنیتی و
مستقل خود بدنبال جنگ عراق پیشرفت های مهمی انجام داده اند ولی
نباید فراموش نمود که این موفقیت ها از جنس قابل تداوم نمیباشد
. از طرف دیگر بحران و کشمکش مابین طالبانی و بارزانی میتواند
این به اصطلاح موفقیت و پیروزی را بسوی پرتگاه سوق دهد .
کردها بین سالهای 1992 الی
2003 یعنی بمدت یازده سال برخلاف عراقیان دیگر تحت کنترل و
حمایت کامل آمریکا قرار گرفتند . آنها در طول این مدت از
کمکهای آمریکا برخوردار گردیده ، دست به قاچاق انواع لوازم و
کالاها زده و مقدار متنابهی از پول برنامه غذا در قبال نفت
عراق را بجیب زدند . مطمئنا بعد از پایان یابی جنگ عراق ادامه
یافتن این گونه کمکهای مالی و حمایت های گوناگون از اکراد
مانند گذشته امکان نداشت . سطح رفاه فعلی موجود در منطقه
کردنشین شمال عراق در صورت قطع کمکهای خارجی به ناگاه نیست
خواهد شد . تبدیل میدان های نفتی این منطقه برای چرخاندن
اقتصاد کردها نیز شاید سالهای سال بطول بیانجامد .
ایالات متحده در مورد توسعه
منطقه کردنشین عراق و یا در مورد موضوع فدرالیسم دلایل خاص خود
را دارد . در چنین وضعیتی اکراد میتوانند کنترل مناطق مهم دیگر
عراق را به چنگ آورده و حامیت خود بر این مناطق را مستحکم
نمایند . بعضی اوقات توجه بسیار به درگیریهای مذهبی موجب
میگردد که حرکتهای اکراد برای بدست آوردن مناطق ترکمن و عرب
نشین عراق از چشم آمریکائیان بدور بماند . این فعالیت وتلاشها
موجب گردیده تا اکراد برای تحت کنترل قرار دادن کرکوک و شرق
موصل نیز تلاش نمایند . گرچه پاکسازی قومی که ار طرف اکراد
بمورد اجراء گذاشته میشود همانند درگیریهای مذهبی در اینکشور
با خشونت همراه نیست ولی این اقدام با نرمی و با حمایت
آمریکائیان در حال انجام است .
